Từ ngày 01/7/2026, chính sách thuế thu nhập cá nhân (TNCN) có nhiều thay đổi quan trọng khi Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 chính thức có hiệu lực. Đồng thời, Nghị định 253/2026/NĐ-CP và Thông tư 87/2026/TT-BTC được ban hành để hướng dẫn chi tiết việc thực hiện Luật Thuế TNCN. Các thay đổi tập trung vào đối tượng chịu thuế, thu nhập được miễn thuế, giảm trừ gia cảnh, phương pháp tính thuế đối với tiền lương, tiền công và một số quy định liên quan đến cá nhân kinh doanh. Đây là những nội dung doanh nghiệp, người lao động và cá nhân có thu nhập cần cập nhật để thực hiện đúng nghĩa vụ thuế từ ngày 01/7/2026.

1. Căn cứ pháp lý mới về thuế TNCN chính thức áp dụng từ 01/7/2026

Căn cứ pháp lý quan trọng nhất thay đổi nhiều nội dung trong chính sách thuế TNCN bao gồm:

• Luật số: 109/2025/QH15 (Luật Thuế TNCN 2025) được Quốc hội ban hành ngày 10/12/2025.
• Nghị định 253/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 Chính phủ: Quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân.
• Thông tư 87/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 của Bộ Tài chính: Quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Nghị định số 253/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân.
• Luật số 108/2025/QH15 ngày 10/12/2025

Tất cả các văn bản pháp lý này đều có hiệu lực từ ngày 01/7/2026 nhằm hướng dẫn chi tiết và triển khai đồng bộ các quy định mới.

2. Thay đổi mức giảm trừ gia cảnh

Từ năm 2026, mức giảm trừ gia cảnh được áp dụng theo chính sách mới. Căn cứ theo Khoản 1, Điều 10, Luật thuế TNCN năm 2025 mức giảm trừ gia cảnh được quy định như sau:

• Mức giảm trừ cho người nộp thuế là 15,5 triệu đồng/tháng tương đương 186 triệu đồng/năm(trước đó là 11 triệu đồng/tháng tương đương 132 triệu đồng/năm).
• Mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng/tháng (trước đó là 4,4 triệu đồng/tháng).

Lưu ý: Mức giảm trừ gia cảnh có thể được điều chỉnh căn cứ biến động của giá cả, thu nhập  phù hợp với tình hình kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ.

3. Thay đổi biểu thuế lũy tiến từng phần áp dụng tính TNCN đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công

Luật Thuế TNCN 2025 thay đổi biểu thuế lũy tiến từng phần theo đó điều chỉnh phương pháp tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú. Cụ thể, rút gọn từ 7 bậc xuống còn 5 bậc (quy định tại Điều 9, Luật Thuế TNCN 2025)

Biểu thuế luỹ tiến từng phần được quy định như sau:

Việc thay đổi biểu thuế có tác động trực tiếp đến số thuế phải nộp của người lao động. Do đó, doanh nghiệp cần rà soát lại công thức tính thuế, đặc biệt đối với người lao động có thu nhập thuộc nhiều bậc thuế.

4. Bổ sung, điều chỉnh các khoản thu nhập được miễn thuế

Nghị định 253/2026/NĐ-CP đã bổ sung và điều chỉnh nhiều trường hợp thu nhập được miễn thuế TNCN, qua đó làm rõ phạm vi áp dụng chính sách miễn thuế theo Luật mới.

Những nội dung được bổ sung, điều chỉnh đáng chú ý bao gồm:

• Mở rộng đối tượng được miễn thuế khi chuyển nhượng, thừa kế, tặng cho bất động sản: Bổ sung trường hợp cha chồng, mẹ chồng với con dâu; cha vợ, mẹ vợ với con rể, kể cả trường hợp người vợ hoặc người chồng đã chết.
• Bổ sung miễn thuế đối với lợi tức cổ phần trong một số hoạt động nông nghiệp: Khoản thu nhập từ lợi tức cổ phần của thành viên hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã nông nghiệp và cá nhân là nông dân tham gia “Cánh đồng lớn”, trồng rừng sản xuất, nuôi trồng thủy sản được bổ sung cơ chế miễn thuế khi đáp ứng điều kiện.
• Bổ sung lãi trái phiếu chính quyền địa phương vào nhóm thu nhập miễn thuế: Quy định lãi trái phiếu chính quyền địa phương do UBND cấp tỉnh phát hành được miễn thuế TNCN. Đồng thời, phạm vi miễn thuế đối với lãi chứng chỉ tiền gửi được điều chỉnh, bao gồm cả lãi nhận được từ chuyển nhượng chứng chỉ tiền gửi.
• Bổ sung tiền lương, tiền công của những ngày không nghỉ phép: Khoản tiền được trả cho những ngày không nghỉ phép theo điều kiện của pháp luật lao động, pháp luật về cán bộ, công chức và viên chức được bổ sung vào nhóm thu nhập miễn thuế.
• Mở rộng phạm vi miễn thuế đối với tiền làm ban đêm, làm thêm giờ: Tiền lương, tiền công làm việc ban đêm, làm thêm giờ tại nơi làm việc phù hợp với điều kiện, thời gian theo pháp luật lao động thuộc diện miễn thuế. Đồng thời giới hạn phần tiền trả cao hơn so với tiền lương làm việc bình thường để tính vào thu nhập tính thuế TNCN.
• Mở rộng quy định miễn thuế đối với quỹ hưu trí: Khoản thu nhập do quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung, quỹ hưu trí tự nguyện chi trả được miễn thuế TNCN.
• Bổ sung nhiều chính sách miễn thuế nhằm khuyến khích kinh tế xanh, khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo: Miễn thuế đối với thu nhập từ lãi trái phiếu xanh và chuyển nhượng trái phiếu xanh theo điều kiện; chuyển nhượng lần đầu kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon; Tiền lương, tiền công từ nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; Quyền tác giả của nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo khi kết quả được thương mại hóa.
• Bổ sung ưu đãi thuế đối với hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo: Một số thu nhập của nhà đầu tư cá nhân, chuyên gia hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo, sáng lập viên doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và nhà đầu tư cá nhân góp vốn vào quỹ đầu tư mạo hiểm được miễn thuế theo điều kiện quy định.
• Bổ sung miễn thuế đối với cá nhân tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc: Tiền lương, tiền công của cá nhân tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình thuộc nhóm thu nhập được miễn thuế theo Điều 38 Nghị định 253.
• Điều chỉnh quy định đối với chủ doanh nghiệp tư nhân và chủ công ty TNHH một thành viên: Thu nhập của chủ doanh nghiệp tư nhân và cá nhân là chủ công ty TNHH một thành viên thành lập theo pháp luật Việt Nam được miễn thuế TNCN sau khi doanh nghiệp đã hoàn thành nghĩa vụ thuế TNDN (quy định tại Điều 39, Nghị định 253/2026/NĐ-CP).

5. Thay đổi quy định về người phụ thuộc và hồ sơ giảm trừ đối với người phụ thuộc

Theo Điều 3, Thông tư 87/2026/TT-BTC hướng dẫn chi tiết một số nội dung của Luật Thuế TNCN và Nghị định 253/2026/NĐ-CP, trong đó có các quy định liên quan đến giảm trừ gia cảnh gồm:

• Quy định và hướng dẫn xác định mức thu nhập của người phụ thuộc.
• Quy định hồ sơ chứng minh người phụ thuộc theo từng đối tượng (hồ sơ đối với: con cái, vợ chồng, cha mẹ, cá nhân khác không nơi nương tựa, bổ sung giấy tờ đối với người phụ thuộc không có khả năng lao động).

Theo đó, từ ngày 01/7/2026, doanh nghiệp và người lao động cần cập nhật quy định mới về đăng ký, xác định và chứng minh người phụ thuộc.

6. Nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế TNCN đối với cá nhân kinh doanh, hộ kinh doanh

Căn cứ theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP (sửa đổi Nghị định 68/2026/NĐ-CP), nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế lên 1 tỷ đồng/năm áp dụng từ 1/1/2026. Cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng trở xuống thuộc diện không phải nộp thuế TNCN.

Luật Thuế TNCN mới cũng điều chỉnh phương pháp xác định thu nhập và nghĩa vụ thuế, theo đó phương pháp xác định thuế TNCN được quy định theo từng nhóm hoạt động, mức doanh thu và phương thức kinh doanh.

Trường hợp doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm thì thuộc diện chịu thuế TNCN và thực hiện tính, khai, nộp thuế theo phương pháp tương ứng với hoạt động kinh doanh.

7. Doanh nghiệp cần làm gì khi chính sách thuế TNCN thay đổi?

Từ ngày 01/7/2026, doanh nghiệp nên chủ động rà soát toàn bộ quy trình tính và khấu trừ thuế TNCN, tập trung vào các nội dung:

• Cập nhật phần mềm tính lương và tính thuế: Công thức tính thuế phải được điều chỉnh theo Luật Thuế TNCN mới và văn bản hướng dẫn có hiệu lực từ 01/7/2026.
• Cập nhật hồ sơ người phụ thuộc: Doanh nghiệp cần kiểm tra thông tin đăng ký giảm trừ gia cảnh và hồ sơ chứng minh người phụ thuộc của người lao động trước khi thực hiện giảm trừ thu nhập tính thuế.
• Rà soát các khoản thu nhập của người lao động: Cần phân loại chính xác tiền lương, tiền công, phụ cấp, trợ cấp và các khoản lợi ích khác để xác định khoản chịu thuế hoặc được miễn thuế.
• Cập nhật quy trình khấu trừ thuế TNCN và quyết toán: Bộ phận kế toán, nhân sự cần thống nhất cách áp dụng chính sách mới để tránh tình trạng cùng một khoản thu nhập nhưng được tính thuế không thống nhất.

Như vậy, doanh nghiệp cần sớm rà soát hệ thống tính lương, hồ sơ người phụ thuộc và quy trình khấu trừ, quyết toán thuế để bảo đảm thực hiện đúng quy định. Bên cạnh đó người lao động và cá nhân kinh doanh cũng nên chủ động kiểm tra nghĩa vụ thuế của mình từ kỳ tính thuế áp dụng chính sách mới, hạn chế phát sinh sai sót và tiền thuế phải nộp bổ sung.

Những thay đổi về thuế TNCN từ 01/7/2026 có tác động trực tiếp đến người lao động, doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh. Việc điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh, biểu thuế, các khoản thu nhập miễn thuế, hồ sơ người phụ thuộc và chính sách thuế đối với cá nhân kinh doanh đòi hỏi người nộp thuế phải chủ động cập nhật quy định mới.

Thu Hương.